Član 1. zamjenjen je Amandmanom XLIV, koji glasi:
"Republika Srpska je država srpskog naroda i svih njenih građana".

Stav 1. člana 2. zamjenjen je Amandmanom XLV, koji glasi:
"Teritorija Republike je jedinstvena, nedjeljiva i neotuđiva."
Stav 2. člana 2. zamjenjen je Amandmanom LV, koji glasi:
"Sporazum o promjeni granice između Republike Srpske i Federacije Bosne i Hercegovine može se iznijeti i na potvrdu putem referenduma u Republici".

Član 3. zamijenjen je tačkom 1. Amandmana LV, koja glasi:
"Republici pripadaju sve državne funkcije i nadležnosti osim onih koje su Ustavom Bosne i Hercegovine izričito prenesene na njene institucije."

Član 4. zamijenjen je tačkom 2. Amandmana LV, koja glasi:
"Republika može, shodno Ustavu Bosne i Hercegovine, da uspostavlja specijalne paralelne odnose sa Saveznom Republikom Jugoslavijom i njenim republikama članicama."

Ustavno uređenje Republike temelji se na:
- garantovanju i zaštitiu ljudskih sloboda i prava u skladu sa međunarodnim standardima;
- obezbjeđivanje nacionalnih ravnopravnosti;
- socijalnoj pravdi;
- tržišnoj privredi;
- Višestranačkom sistemu;
- parlamentarnoj demokratiji i podjeli vlasti;
- slobodnim izborima;
- lokalnoj samoupravi;
- zaštiti prava etničkih grupa i drugih manjina.

Stav 1. člana 6. zamjenjen je Amandmanom XLVII, koji glasi:
"Građani Republike imaju državljanstvo Republike Srpske".
Član 6. dopunjen je Amandmanom XXX, koji glasi:
"Građanin Republike ne može biti lišen državljanstva, prognan ili ekstradiran".

U Republici je u službenoj upotrebi srpski jezik ijekavskog i ekavskog izgovora i ćirilično pismo, a latinično pismo na način određen zakonom.
Na područjima gdje žive druge jezičke grupe u službenoj upotrebi su i njihovi jezici i pisma, na način određen zakonom.

Republika ima zastavu, grb i himnu.
Izgled zastave i grba i tekst himne uređuju se ustavnim zakonom.

Glavni grad Republike je Sarajevo.

II. LJUDSKA PRAVA I SLOBODE

Građani Republike su ravnopravni u slobođama, pravima i đužnostima, jeđnaki su pređ zakonom i uzivaju istu pravnu zaštitu bez obzira na rasu, pol, jezik, nacionalni pripađnost, vjeroispovijest, socijalno porijeklo, rođenje, obrazovanje, imovno stanje, političko i drugo uvjerenje, društveni položaj ili drugo lično svojstvo.

Život čovjeka je neprikosnoven.
Smrtna kazna može se izuzetno propisati i izreći samo za najteže oblike teških krivičnih djela.

Sloboda i lična bezbjednost čovjeka su nepovrijedivi.
Nikome se ne može oduzeti ili ograničiti sloboda, osim u slučajevima i po postupku koji su utvrđeni zakonom.

Ljudsko dostojanstvo, tjelesni i duševni integritet, čovjekova privatnost, lični i porodični život su nepovrijedivi.

Niko ne smije biti podvrgnut mučenju, svirepom, nehumanom ili ponižavajućem postupanju ili kažnjavanju.
Zabranjeno je i kažnjivo svako iznuđivanje priznanja i izjava.
Zabranjeno je na bilo kom licu, bez njegovog pristanka, vršiti medicinske i druge naučne oglede.

Nezakonito lišavanje slobode je kažnjivo.
Lišavanje slobode može trajati samo dok postoje zakonski uslovi za to.
Lice za koje postoji osnovana sumnja da je izvršilo krivično djelo može biti pritvoreno i zadržano u pritvoru samo kad je to neophodno radi vođenja krivičnog postupka ili radi bezbjednosti ljudi.
Pritvor se određuje odlukom suda, a samo izuzetno, pod uslovima određenim zakonom, odlukom drugog zakonom ovlašćenog organa - najduže do tri dana.
Licu koje je pritvoreno mora se uručiti pismeno obrazloženo rješenje u času pritvaranja. Protiv ovog rješenja pritvoreno lica ima pravo žalbe.

Svako ima pravo na jednaku zaštitu sovjih prava u postupku pred sudom i drugim državnim organom i organizacijom.
Svakome je zajamčeno pravo na žalbu ili drugo pravno sredstvo protiv odluke kojom se rješava o njegovom pravu ili na zakonom zasnovanom interesu.

Svako ima pravo na naknadu štete koju mu nezakonitim ili nepravilnim radom nanose službeno lice ili državni organ, odnosno organizacija koja vrši javna ovlašćenja.
Lice koje je neopravdano osuđeno ili nezakonito i bez osnova lišeno slobode, ima pravo na rehabilitaciju, naknadu štete, javno izvinjenje i druga zakonom utvrđena prava.

Licu optuženom za krivično djelo jamči se pravedno suđenje.
Optuženo lice mora biti u najkracem zakonskom roku obavješteno o razlozima optužbe.
Optuženom licu ne može se suditi u njegovoj odsutnosti.
Optuženom koji nije dostupan sudu može se suditi u odsutnosti samo u zakonom određenim slučajevima.

Zajamčeno je pravo na odbranu.
Jamči se pravo na slobodan izbor branioca i nesmetano opštenje sa njim.
Branilac ne može biti pozvan na odgovornost za radnje preduzete u postupku odbrane.

Niko ne može biti kažnjen za djelo koje, prije nego što je učinjeno, nije bilo zakonom predviđeno kao kažnjivo djelo, niti mu se može izreci kazna koja za to djelo nije zakonom bila predviđena.
Niko ne može biti smatran krivim za krivično djelo dok to ne bude utvrdeno pravosnažnom sudskom odlukom.

Gradani se mogu slobodno kretati, nastanjivati i boraviti na teritoriji Republike, slobodno napuštati tu teritoriju i na nju se slobodno vraćati.
Zakonom se mogu uvesti ograničenja kretanja samo ako je to neophodno radi vođenja krivičnog postupka ili radi zaštite bezbjednosti i zdravlja ljudi.
Nikakva ograničenja iz političkih razloga ne mogu biti ustanovljena.

U članu 22. brisane su riječi: "i Jugoslavije" (Amandman I.VII tačka 4.).
Sloboda i tajnost dopisivanja i drugih oblika opštenja su nepovredivi.
Zakonom se može propisati da se samo na osnovu odluke suda može odstupiti od načela nepovredivosti slobode i tajnosti dopisivanja i drugih oblika opštenja, ako je to neophodno radi provođenja krivičnog postupka ili radi bezbjednosti Republike.

Zajamčena je zaštita tajnosti podataka o ličnosti. Prikupljanje, obrada i svrha korišćenja ličnih podataka, uređuje se zakonom.
Zabranjeno je korišćenje podataka o ličnosti koje je suprotno utvrđenoj svrsi njihovog prikupljanja.
Građani imaju pravo da traže i dobijaju sve podatke o sebi, sadržane u aktima državnih organa i u drugim službenim evidencijama.

Stan je nepovrediv.
Zakonom se može propisati da službeno lice na osnovu naloga suda može ući u stan ili druge prostorije protiv volje njihovog držaoca i izvršiti pretres. Pretres se vrši u prisustvu dva svjedoka.
Službeno lice može pod uslovima utvrđenim zakonom, ući u tuđi stan ili druge prostorije i bez odluke suda i izvršiti pretres ako je to neophodno radi hvatanja učinioca krivičnog djela ili radi spasavanja ljudi i imovine.

Zajamčena je sloboda misli i opredjeljenja, savjesti i uvjerenja, kao i javnog izražavanja mišljenja.

Zajamčena je sloboda štampe i drugih sredstava javnog obavještavanja.
U stavu 2. člana 26. riječ "neovisnih" zamjenjena je riječju "novinskih" (Amandman XLIII tačka 1.).
Slobodno je osnivanje novinskih i izdavačkih preduzeća, izdavanje novina i javno obavještavanje drugim sredstvima u skladu sa zakonom.
Cenzura štampe i drugih vidova javnog obavještavanja je zabranjena.
Sredstva javnog obavještavanja dužna su da blagovremeno, istinito i objektivno obavještavaju javnost.
Jamči se pravo na ispravku neistinitog obavještavanja kojim se povređuje nečije pravo ili na zakonu zasnovani interes, kao i pravo na naknadu štete nastale na tom osnovu.

Naučno, kulturno i umjetničko stvaranje je slobodno.
Zajamčena je zaštita moralnih i imovinskih prava po osnovu naučnog, kulturnog, umjetničkog i drugog intelektualnog stvaralaštva.

Jamči se sloboda vjeroispovijesti.
Vjerske zajednice su jednake pred zakonom, slobodne i vršenju vjerskih poslova i vjerskih obreda, mogu osnivati vjerske škole i izvoditi vjersku nastavu u svim školama svih stepena obrazovanja, baviti se privrednim i drugim djelatnostima, primati poklone, stvarati zadužbine i njima upravljati, u skladu sa zakonom.
Srpska pravoslavna crkva je crkva srpskog naroda i drugih naroda pravoslavne vjere.
Država materijalno pomaže pravoslavnu crkvu, sarađuje sa njom u svim oblastima, a naročito na čuvanju, njegovanju i razvijanju kulturnih, tradicionalnih i drugih duhovnih vrijednosti.

Građanin koji je navršio 18 godina života ima pravo da bira i da bude biran.
Biračko pravo je opšte i jednako, izbori su neposredni, a glasanje tajno.
član 29. dopunjen je tačkom 4. Amandman LVII, koja glasi:
"Biračko pravo na osnovu člana 29. stiče se nakon prethodnog prebivališta u određenom mjestu u trajanju koje se utvrđuje zakonom."

Građani imaju pravo na mirno okupljanje i javni protest.
Sloboda okupljanja može se zakonom ograničiti samo radi zaštite bezbjednosti ljudi i imovine.

Zajamčena je sloboda političkog organizovanja i djelovanja u skladu sa zakonom.
Zabranjeno je političko organizovanje i djelovanje usmjereno na ugrozavanje demokratije, narušavanje integriteta Republike, kršenja Ustavom zajamčenih sloboda i prava i raspirivanje nacionalne, rasne ili vjerske mržnje i netrpeljivosti.

Građani imaju pravo da javno iznose mišljenje o radu državnih organa i drugih organa i organizacija, da im podnose predstavke, peticije i prijedloge i da na njih dobiju odgovor.
Niko ne može biti pozvan na odgovornost niti trpjeti druge štetne posljedice zbog javno izraženog mišljenja o radu državnih organa ili stavova iznesenih u predstavci, peticiji i prijedlogu, osim ako je time učinio krivično djelo.

Građani imaju pravo da učestvuju u obavljanju javnih poslova i da pod jednakim uslovima budu primljeni u javnu službu.
 

Čovjek ima pravo na zdravu životnu sredinu. Svako je, u skladu sa zakonom dužan da u okviru svojih mogućnosti štiti i unapređuje životnu okolinu.

Porodica, majka i dijete imaju posebnu zaštitu.
Brak i odnosi u braku i porodici uređuju se zakonom.
Pravo je čovjeka da slobodno odlučuje o rađanju djece.
Roditelji imaju pravo i dužnost da se staraju o podizanju i vaspitanju svoje djece.
Djeca su dužna da se staraju o svojim roditeljima kojima je potrebna pomoć.
Djeca rođena van braka imaju jednaka prava i dužnosti kao i djeca rođena u braku.
Maloljetnici o kojima se roditelji ne staraju, kao i lica koja nisu u mogućnosti da se sama staraju o sebi i zaštiti svojih prava i interesa, imaju posebnu zastitu.

Svako ima pravo na zaštitu zdravlja.
Zajamčeno je pravo na zdravstvenu zaštitu, u skladu sa zakonom.
Djeca, trudnice i stara lica imaju pravo na zdravstvenu zaštitu iz javnih prihoda, a druga lica pod uslovom utvrđenim zakonom.

Svako ima pravo na skolovanje pod jednakim uslovima.
Osnovno školovanje je obavezno i besplatno.
Svakome je pod jednakim uslovima dostupno srednjoškolsko i visokoškolsko obrazovanje.
U stavu 4. člana 38. riječi "i učilišta" brisane su (Amandman XLVIII tačka 2).
Građani mogu osnivati privatne škole, u skladu sa zakonom.

Svako ima pravo na rad i slobodu rada.
Prinudni rad je zabranjen.
Svako je slobodan u izboru zanimanja i zaposlenja i pod jednakim uslovima mu je dostupno radno mjesto i funkcija.
Zaposlenima može prestati radni odnos protivno njihovoj volji na način i pod uslovima koji su utvrđeni zakonom i kolektivnim ugovorom.
Svako po osnovu rada ima pravo na zaradu, u skladu sa zakonom i kolektivnim ugovorom.

Zaposleni imaju pravona ograničeno radno vrijeme, dnevni i sedmični odmor, te plaćeni godišnji odmor i odsustva, u skladu sa zakonom i kolektivnim ugovorom.
Zaposleni imaju pravo na zaštitu na radu, u skladu sa zakonom.
Omladina, žene i invalidi imaju posebnu zaštitu.

Zajamčena je sloboda sindikalnog organizovanja i djelovanja.

Zaposleni imaju pravo na štrajk, pod uslovima utvrđenim zakonom.

Pravo zaposlenih i članova njihovih porodica na socijalnu sigurnost i socijalno osiguranje uređuje se zakonom i kolektivnim ugovorom.
Jamči se, pod uslovima utvrđenim zakonom, pravo na materijalno obezbjeđenje za vrijeme privremene nezaposlenosti.
Građani koji su djelimično sposobni za rad obezbjeduju se osposobljavanjem za odgovarajući posao i uslovi za njihovo zapošljavanje, u skladu sa zakonom.
Republika obezbjeđuje pomoć i socijalnu sigurnost građanima koji su nesposobni za rad i nemaju sredstva za izdržavanje.

Stranci imaju ljudska prava i slobode utvrđene ustavom i druga prava utvrđena zakonom i međunarodnim ugovorima.
Strani državljani i lica bez državljanstva mogu dobiti azil u Republici ako su progonjeni zbog učešća u pokretima za socijalno i nacionalno oslobođenje, zbog zalaganja za demokratiju, ljudska prava i osnovne slobode ili za slobodu naučnog i umjetničkog stvaranja.

Svako je dužan da se pridržava Ustava i zakona.
Svako je dužan da savjesno i odgovorno vrši povjerenu mu javnu funkciju.

Svako je dužan da drugom pruži pomoć u nevolji i da učestvuje u otklanjanju opšte opasnosti.

Član 47. brisan je na osnovu tačke 7. Amandmana LVII.

Prava i slobode zajamačeni ovim ustavom ne mogu se oduzeti ni ograničiti.
Stav 2. člana 48. brisan je na osnovu tačke 8. Amandmana LVII.
Obezbjeđuje se sudska zaštita sloboda i prava zajamčenih ovim ustavom.
Ko se ogriješio o ljudska prava i osnovne slobode zajamčene ovim ustavom, lično je odgovoran za to i ne može se pravdati ničijim naređenjem.

Slobode i prava se ostvaruju, a dužnosti ispunjavaju neposredno na osnovu ustava, osim kada je ustavom predviđeno da se uslovi za ostvarivanje pojedinih od njih utvrđuju zakonom.
Zakonom se moze propisati način ostvarivanja pojedinih prava i sloboda samo kada je to neophodno za njihovo ostvarivanje.
Stav 3. člana 49. brisan je Amandmanom XXXV tačka 3.
Poglavlje o ljudskim pravima i osnovnim slobodama dopunjeno je tač. 1. do 3. Amandmana LVII, koje glase:
" U slučaju različitosti u odredbama o pravima i slobodama između ustava Republike Srpske i ustava Bosne i Hercegovine, primjenjuju se one odredbe koje su za pojedinca povoljnije.
Odredbe članova 10, 21, 30, 32, 33, 34, 38, i 43. Ustava o pravima i slobodama građana tretiraju se kao odrebe o ljudskim pravima i osnovnim slobodama i odnose se na sve, a ne samo na građane.
Odredbe članova 13, 22, 23, 24, 25, 26, 28. i 30. Ustava o pravima i slobodama ostvariće se u skladu sa odgovarajućim odredbama članova 8. do 11. Evropske konvencije o zaštiti ljudskih prava i osnovnih sloboda".

III. EKONOMSKO I SOCIJALNO UREĐENJE

Ekonomsko i socijalno uredenje zasniva se na ravnopravnosti svih oblika svojine i slobodnom privređivanju, samostalnosti preduzeća i drugih oblika privređivanja u sticanju i raspodjeli dobiti i slobodnom kretanju robe, rada i kapitala u Republici kao jedinstvenom privrednom prostoru.

Republika mjerama ekonomske i socijalne politike podstiče ekonomski razvoj i povećanje socijalnog blagostanja građana.

Slobodno preduzetnistvo može se zakonom ograničiti radi zaštite interesa Republike, čovjekove okoline, zdravlja i bezbjednosti ljudi.
Zabranjeni su monopoli.

Republika obezbjeđuje zaštitu potrošača.

Svi oblici svojine imaju jednaku pravnu zaštitu.

Jamči se pravo nasljeđivanja, u skladu sa zakonom.

Zakonom se može ograničiti ili oduzeti pravo svojine, uz pravičnu naknadu.
Član 56. dopunjen je tačkom 1. Amandmana XXXI, koja glasi:
"Za vrijeme ratnog stanja, neposredne ratne opasnosti ili vanrednog stanja zakonom se može ograničiti raspolaganje ili utvrditi poseban način korišćenja dijela sredstava pravnih i fizičkih lica.

Član 57. zamjenjen je Amandmanom XLVIII, koja glasi:
"Strana lica mogu sticati pravo svojine i prava na osnovu ulaganja kapitala, u skladu sa zakonom.
Svojinska i druga prava stranog ulagača stečena na osnovu uloženog kapitala, ne mogu se ograničiti ili oduzeti zakonom ili drugim propisom.
Jamči se pravo stranom licu da obavlja privrednu ili drugu djelatnost i prava po osnovu poslovanja, pod uslovima koji se ne mogu mijenjati na njegovu štetu.
Stranom ulagaču jamči se slobodno iznošenje dobiti i uloženog kapitala iz Republike.
Zakonom se može izuzetno kada to zahtijeva opšti društveni interes, utvrditi u kojim djelatnostima, odnosno područjima, strano lice ne može osnovati vlastito preduzeče".

Svojinska prava i obaveze nad sredstvima u društvenoj svojini i uslovi pod kojima se ta sredstva prenose u druge oblike svojine uređuju se zakonom.
Stav 2. člana 58. zamjenjen je tačkom 2. Amandmana XXXI, koja glasi:
"Sredstva u drustvenoj i državnoj svojini mogu se otuđivati, po pravilu, samo po tržišnim kriterijima.

Prirodna bogatstva, gradsko građevinsko zemljište, nekretnine i stvari od naročitog privrednog, kulturnog i istorijskog značaja, za koje je zakonom određeno da su od opšteg interesa, u državnoj su svojini.
Pojedina dobra od opšteg interesa mogu biti i u privatnoj svojini pod uslovima utvrdenim zakonom.
Na dobrima od opšteg interesa i na gradskom građevinskom zemljištu može se, pod uslovima utvrđenim zakonom, steći pravo korišćenja.
Upotreba i iskorišćavanje stvara od posebnog kulturnog, naučnog, umjetničkog ili istorijskog značaja ili od značaja za zaštitu prirode i čovjekove okoline mogu se na osnovu zakona ograničiti, uz punu naknadu vlasniku.
Zakonom se uređuje zaštita, korišćenje,unapređivanje i upravljanje dobrima od opšteg interesa radi plaćanja naknade za korišćenje dobara od opšteg interesa i gradskog građevinskog zemljišta.

Fizička i pravna lica ostvaruju svojinska prava na nepokretnosti prema njihovoj prirodi i namjeni, u skladu sa zakonom.
Jamči se svojina na poljoprivredno zemljište, na šume i šumsko zemljište u zakonom utvrđenim granicama.

Republika jamči minimum socijalne sigurnosti građana i obezbjeđuje funkcionisanje javnih službi, u skladu sa zakonom.
Finansiranje javnih službi vrši se preko fondova i budžeta, u skladu sa zakonom.

Republika i opština budžetom utvrđuju javne prihode i javne rashode.
Sredstva budžeta su porezi, takse i drugi zakonom utvrđeni prihodi.

Obaveza plaćanja poreza i drugih dažbina je opšta i utvrđuje se prema ekonomskoj snazi obveznika.

Republika štiti i podstiče:
- racionalno korišćenje prirodnih bogatstava u cilju zaštite i poboljšanja kvaliteta života i zaštite i obnove sredine u opštem interesu;
- očuvanje i obogaćivanje istorijskog, kulturnog i umjetničkog blaga;
- naučnoistraživački rad;
- štednju u svim njenim oblicima, a posebno štednju koja je usmjerena na privredne aktivnosti i otkup stanova;
- zadruge i zadrugarstvo;
- zanatstvo;
- fizičku kulturu i sport.

Zaposleni imaju pravo učešća u upravljanju preduzećem, u skladu sa zakonom.
U upravljanju fondovima i dobrima u državnoj svojini zakonom se obezbjeđuje uticaj građana.

IV. PRAVA I DUŽNOSTI REPUBLIKE

Prava i dužnosti Republike vrše Ustavom određeni republički organi.
Ljudska prava i slobode, jednakost pred zakonom, samostalnost i jednak položaj preduzeća i drugih organizacija, ustavni položaj i prava jedinica lokalne samouprave osnova su i mjera ovlašćenja i odgovornosti republičkih organa.

Republički organi, u okviru ustavom utvrđenih prava i dužnosti Republike, utvrđuju politiku, donose i izvršavaju zakone, druge propise i opšte akte, vrše zaštitu ustavnosti i zakonitosti.
Organima i organizacijama u opštinama može se povjeriti izvršavanje zakona i ostalih propisa i opštih akata iz okvira prava i dužnosti Republike.
Zakonom se uređuje odgovornost za izvršavanje zakona, drugih propisa i opštih akata.

Član 68, zamjenjen je Amandmanom XXXII, koji glasi:
"Republika uređuje i obezbjeđuje:
1) Integritet, ustavni poredak i teritorijalnu cjelokupnost Republike;
U podtačci 1) Amandmana XXXII riječi "suverenost, nezavisnost" zamjenjene su riječima: "integritet, ustavni poredak" (tačka 1. Amandmana LVIII).
2) odbranu i bezbjednost;
3) mjere za slučaj ratnog stanja, neposredne ratne opasnosti i vanrednog stanja;
4) ustavnost i zakonitost;
5) ostvarivanje i zaštitu ljudskih prava i sloboda;
6) svojinske i obligacione odnose i zaštitu svih oblika svojine, pravni položaj preduzeća i drugih organizacija, njihovih udruženja i komora, ekonomske odnose sa inostranstvo, koji nisu preneseni na institucije Bosne i Hercegovine, tržište i planiranje;
U podtačci 6) Amandman XXXII iza riječi: "ekonomske odnose sa inostranstvom" dodate su riječi: "koji nisu preneseni na institucije Bosne i Hercegovine" (tačka 2. Amandmana LVIII).
7) Bankarski i poreski sistem;
U podtačci 7) Amandmana XXXII riječi "monetarni", "devizni" i carinski" se brišu (tačka 3. Amandmana LVIII).
8) osnovne ciljeve i pravce privrednog, naučnog, tehnološkog demografskog i socijalnog razvoja, razvoja poljoprivrede i sela, korišćenje prostora, politiku i mjere za usmjeravanje razvoja i robne rezerve;
9) kontrolu zakonitosti raspolaganja sredstvima pravnih lica i prikupljanje statističkih i drugih podataka od opšteg interesa;
10) organizaciju, nadležnosti i rad državnih organa;
11) sistem javnih službi,
12) radne odnose, zaštitu na radu, zapošljavanje, socijalno osiguranje i druge oblike socijalne zaštite, zdravstvo, boračku i invalidsku zaštitu, brigu o djeci i omladini, obrazovanje, kulturu i zaštitu kulturnih dobara, fizičku kulturu;
13) zaštitu životne sredine;
14) sistem javnog informisanja;
15) međunarodnu saradnju, osim one koja je prenesena institucijama Bosne i Hercegovine.
U podtačci 15) Amandmana XXXII dodate su riječi: "osim one koja je prenesena institucijama Bosne i Hercegovine" (tačka 4. Amandmana LVIII)
16) saradnju sa srpskim narodom izvan Republike;
17) finansiranje ostvarivanja prava i dužnosti Republike;
18) druge odnose od interesa za Republiku, u skladu sa Ustavom".

V. ORGANIZACIJA REPUBLIKE

Državna vlast u Republici organizuje se na načelu podjele vlasti.
Ustavotvornu i zakonodavnu vlast ostvaruje Narodna skupština.
Stav 3. člana 69. zamjenjen je Amandmanom XXXII, koji glasi:
"Republiku predstavlja i njeno državno jedinstvo izražava predsjednik Republike".
Izvršnu vlast vrši Vlada.
Sudska vlast pripada sudovima.
Zaštitu ustavnosti i zakonitosti obezbjeđuje Ustavni sud.

I. Narodna skupština

Narodna skupština:
1. odlučuje o primjeni Ustava;
2. donosi zakone, druge propise i opšte akte;
3. donosi plan razvoja, prostorni plan, budžet i završni račun;
4. utvrđuje teritorijalnu organizaciju Republike;
5. raspisuje republički referendum;
6. raspisuje republički javni zajam i odlučuje o zaduženju Republike;
7. raspisuje izbore za narodne poslanike i za predsjednika Republike;
8. bira, imenuje i razriješava funkcionere, u skladu sa Ustavom i zakonom;
9. vrši kontrolu rada Vlade i drugih organa koji su joj odgovorni, u skladu sa Ustavom i zakonom;
10. daje amnestiju;
11. obavlja i druge poslove u skladu sa Ustavom i zakonom.

Član 70. dopunjen je Amandmanom LIX, koji glasi:
"Narodna skupština:
1. bira delegate iz Republike i Vijeće naroda Parlamenta skupštine Bosne i Hercegovine;
2. ratifikuje sporazume koje Republika zaključi sa državama i međunarodnim organizacijama uz pristanak parlamentarne skupštine Bosne i Hercegovine".
Član 70. dopunjen je i izmijenjen Amandmanom XXXV i Amandmanom LXI, koji glase:
"Narodna skupština, u skladu sa zakonom, proglašava:
1. ratno stanje u slučaju oružanog napada na Republiku;
2. neposrednu ratnu opasnost u slučaju postojanja ozbiljne prijetnje od izbijanja rata;
3. vanredno stanje za Republiku ili dio Republike u slučaju ugrožavanja bezbjednosti, ljudskih prava i sloboda i normalnog funkcionisanja ustavnih organa".
Član 70. dopunjen je i Amandmanom XXXV tačka 3. (vidi član 81. Ustava.)

Stav 1. člana 71. zamijenjen je Amandmanom LII, koji glasi:
"Narodna skupština ima 83 narodna poslanika".
Stav 2. člana 71. zamijenjen je tačkom 2. Amandmana XXXVI, koji glasi:
"Izbornim zakonima se utvrđuju izborne jedinice i sistem podjele mandata kojima se obezbjeđuje da sve opštine budu na odgovarajući način zastupljene u Narodnoj skupštini".
Narodni poslanici se biraju neposredno i tajnim glasanjem.
Izbor i prestanak mandata narodnih poslanika i obrazovanje izbornih jedinica uređuju se zakonom.

Narodni poslanici se biraju na četiri godine.
Član 72. dopunjen je Amandmanom XXXIX i Amandmanom LX, koji glase:
"Na predlog najmanje 30 narodnih poslanika, Narodna skupština može, dvotrećinskom većinom glasova od ukupnog broja poslanika, skratiti svoj mandat.
Za vrijeme ratnog stanja i neposredne ratne opasnosti mandat Narodne skupštine se produžava dok to stanje traje.
Narodna skupština ne može skratiti svoj mandat za vrijeme ratnog stanja i neposredne ratne opasnosti.
U slučaju da Narodna skupština skrati svoj mandat ili bude raspuštena, izbori za novu Narodnu skupštinu moraju se održati u roku od 60 dana od dana donošenja odluke o skraćivanju mandata. Izbore raspisuje predsjednik Republike.
Skraćenjem mandata Narodne skupštine prestaje i mandat Vlade.
Predsjednik Republike može pošto sasluša mišljenje predsjednika Vlade i predsjednika Narodne skupštine, odlučiti da Narodna skupština bude raspuštena."
U stavu 4. tačke 1. Amandmana XXXIX iza riječi: "skrati svoj mandat" dodate su riječi: "ili bude raspuštena" (tačka 2. Amandmana LX).

Narodni poslanici uživaju imunitet.
Narodni poslanik ne može biti pozvan na krivičnu odgovornost, pritvoren ili kažnjen za izraženo mišljenje ili davanje glasa u Narodnoj skupštini.
Narodni poslanik ne može biti pritvoren bez odobrenja Narodne skupštine, osim ako je zatečen u vršenju krivičnog djela za koje je propisana kazna zatvora u trajanju dužem od pet godina.
Protiv narodnog poslanika koji se pozove na imunitet ne može se, bez odobrenja Narodne skupštine, pokrenuti krivični postupak.

Narodna skupština radi u stalnom zasjedanju.
Sjednice Narodne skupštine saziva i predsjedava im predsjednik Skupštine.
Prredsjednik je dužan sazvati sjednicu na zahtjev jedne trećine narodnih poslanika, predsjednika Republike i Vlade.

Član 75. zamjenjen je Amandmanom XXXVII, koji glasi:
"Narodna skupština odlučuje većinom glasova svih narodnih poslanika, ako Ustavom nije predviđena posebna većina".

Član 76. zamijenjen je Amandmanom XXXVIII, koji glasi:
"Pravo predlaganja zakona, drugih propisa i opštih akata imaju predsjednik Republike, Vlada, svaki narodni poslanik ili najmanje 3.000 birača.
Pravo predlaganja zakona, drugih propisa i opštih akata iz oblasti
monetarnog deviznog i kreditnog sistema ima i Narodna banka."

Narodna skupština može odlučiti da o pojedinim pitanjima iz svoje nadležnosti odluku donese nakon prethodnog izjašnjavanja građana na referendumu.

Narodna skupština uređuje svoj rad i organizaciju i način ostvarivanja prava i dužnosti poslanika.

Narodna skupština ima predsjednika i dva potpredsjednika koje bira na period od četiri godine.

2. Predsjednik Republike

Predsjednik Republike:
1. predstavlja Republiku;
2. predlaže Narodnoj skupštini kandidata za predsjednika Vlade;
3. predlaže Narodnoj skupštini kandidate za predsjednika i sudije Ustavnog suda;
Tačka 4. člana 80. zamijenjena je tačkom 2. amandmana XL., koja glasi:
"4. Predsjednik Republike ukazom proglasava zakon u roku od sedam dana od njegovog usvajanja u Narodnoj skupštini. U tom roku predsjednik Republike može zahtijevati od Narodne skupštine da ponovo odlučuje o zakonu.
Predsjednik Republike je dužan da proglasi zakon koji je ponovo usvojen u Narodnoj skupštini".
5. daje pomilovanja;
6. dodjeljuje odlikovanja i priznanja utvrđena zakonom;
7. obavlja i druge poslove u skladu sa Ustavom.
član 80. dopunjen je tačkom 1. Amandmana XL, koja glasi:
"Predsjednik Republike:
1) obavlja, u skladu sa Ustavom i zakonom, poslove iz oblasti odbrane, bezbjednosti i odnosa Republike sa drugim državama i međunarodnim organizacijama,
Podtačka 2 ( tačke 1. Amandmana XL zamijenjena je Amandmanom L, koji glasi:
"2) Predsjednik Republike ukazom, na predlog Vlade, postavlja i opoziva sefove predstavništva Republike Srpske u inostranstvu i predlaže ambasadore i druge međunarodne predstavnike Bosne i Hercegovine iz Republike Srpske".
3) obrazuje savjetodavna tijela i stručne službe za obavljanje poslova iz svoje nadležnosti."
Potpredsjednici Republike pomažu predsjedniku Republike u obavljanju poslova koje im povjeri predsjednik Republike.
Stav 3. člana 80. zamijenjen je tačkom 3. Amandmana XL, koja glasi:
"Predsjednik Republike određuje koji će ga potpredsjednik Republike zamjenjivati u slučaju privremene spriječenosti da obavlja svoje funkcije."

Kada Narodna skupština, zbog vanrednih okolnosti, nije u mogućnosti da se sastane, predsjednik Republike, po pribavljenom mišljenju Vlade, utvrđuje postojanje vanrednih prilika i nalaze mjere za njihovo otklanjanje, u skladu sa Ustavom i zakonom.
Stav 2. člana 81. zamijenjen je tačkom 2. Amandmana XXXV, koja glasi:
"U slučaju nemogućnosti da se Narodna skupština sastane, što se konstatuje na osnovu izjave predsjednika Narodne skupštine, ratno stanje ili neposrednu ratnu opasnost proglašava predsjednik Republike.
Predsjednik Republike za vrijeme ratnog stanja i neposredne ratne opasnosti, ako Narodna skupština ne može da se sastane, na predlog Vlade ili po sopstvenoj inicijativi, i nakon sto sasluša mišljenje predsjednika Narodne skupstine, donosi uredbe sa zakonskom snagom o pitanjima iz nadležnosti narodne skupštine i imenuje i razrješava funkcionere koje bira odnosno imenuje i razrješava Narodna skupština.
Ove uredbe odnosno odluke o imenovanju i razrješenju predsjednik Republike podnosi na potvrdu Narodnoj skupštini čim ona bude u mogućnosti da se sastane.
Član 81. dopunjen je tačkom 3. Amandmana XXXV, koja glasi:
"Aktima Narodne skupštine, odnosno aktima predsjednika Republike ako Narodna skupština ne može da se sastane, za vrijeme ratnog stanja i neposredne ratne opasnosti mogu se, izuzetno, dok to stanje traje, obustaviti pojedine odredbe Ustava koje se odnose na donošenje zakona, drugih propisa i opštih akata i preduzimanja mjera republičkih organa i na pojedine ljudske slobode i prava, osim slobode i prava iz čl. 10, 11,13, 14, 15, 17, 18, 19, 20, 24. i 25. Ustava, mijenjati organizacija i ovlašćenja izvršnih, upravnih i pravosudnih organa i njihov personalni sastav, kao i teritorijalna organizacija u Republici".

Član 83. zamijenjen je tač. 4. i 5. Amandmana XL, koje glase:
"Na prvim neposrednim izborima birače se samo jedan potpredsjednik Republike.
Predsjednika i potpredsjednika Republike biraju građani neposrednim i tajnim glasanjem na vrijeme od pet godina.
Predsjednik i potpredsjednik Republike biraju se istovremeno, sa iste izborne liste.
Isto lice može biti izabrano za predsjednika ili potpredsjednika Republike najviše dva puta uzastopno".

Predsjednik Republike i potpredsjednici Republike prilikom stupanja na dužnost polažu zakletvu pred Narodnom skupštinom.

U slučaju neposredne ratne opasnosti ili ratnog stanja, mandat predsjednika Republike produžava se dok takvo stanje traje, odnosno dok se ne stvore uslovi za izbor predsjednika Republike.
Član 85. dopunjen je tačkom 6. Amandmana XL, koja glasi:
"Odredbe člana 85. do 89. Ustava o predsjedniku Republike odnose se i na potpredsjednika Republike".

Predsjednik Republike uživa imunitet kao i narodni poslanici.
Član 86. dopunjen je tačkom 6. Amandmana XL, koja glasi:
"Odredbe čl. 85. do 89. Ustava o predsjedniku Republike odnose se i na potpredsjednika Republike".

Predsjedniku Republike prestaje mandat prije isteka vremena na koje je biran u slučaju ostavke ili opoziva.
Član 87. dopunjen je tačkom 6. Amandmana XL, koja glasi:
"Odredbe čl. 85. do 89. Ustava o predsjedniku Republike odnose se i na potpredsjednika Republike".

Predsjednik Republike je odgovoran gradanima i oni ga mogu opozvati istim postupkom po kome su ga i izabrali.
Član 88. dopunjen je tačkom 6. Amandmana XL, koja glasi:
"Odredbe čl. 85. do 89. Ustava o predsjedniku Republike odnose se i na potpredsjednika Republike".

Postupak predlaganja, izbora i opoziva predsjednika Republike uređuje se zakonom.
Član 89. dopunjen je tačkom 6. Amandmana XL, koja glasi:
"Odredbe člana 85. do 89. Ustva o predsjedniku Republike odnose se i na potpredsjednika Republike".
Odredbe Ustava o predsjedniku Republike dopunjene su Amandmanom LIII, koji glasi:
"Savjetodavno tijelo najvisih ustavnih institucija Republike Srpske je Senat.
Senat razmatra pitanja od posebnog značaja za politički, nacionalni, ekonomski i kulturni razvoj Republike Srpske i najvišim ustavnim institucijama daje mišljenje o pitanjima iz njihove nadležnosti.
Senat ima do 55 članova koje imenuje predsjednik Republike.
Za članove Senata imenuju se istaknute ličnosti iz javnog, naučnog i kulturnog života.
Članovi Senata uživaju imunitet kao i narodni poslanici.
Sjednice Senata saziva i predsjedava im predsjednik Republike.
Organizacija i način funkcionisanja Senata uređuje se zakonom."

3. Vlada i republička uprava

Vlada:
1. predlaže zakone, druge propise i opšte akte;
2. predlaže plan razvoja,prostorni plan, budžet i završni račun;
3. obezbjeđuje provođenje i izvršava zakone, druge propise i opšte akte;
4. donosi uredbe, odluke i druga akta za izvršavanje zakona;
5. daje mišljenje o prijedlozima zakona, drugim propisima i opštih akata koje Narodnoj skupštini podnosi drugi predlagač;
6. utvrđuje načela za unutrašnju organizaciju ministarstava i drugih republičkih organa uprave i upravnih organizacija, postavlja i razriješava funkcionere u ministarstvima, drugim republičkim organima i upravnim organizacijama;
7. usklađuje i usmjerava rad ministarstava i drugih republičkih organa i upravnih organizacija;
8. vrši nadzor nad radom ministarstava i drugih republičkih organa i upravnih organizacija i ukida ili poništava njihove akte koji su u suprotnosti sa zakonom ili propisom Vlade;
9. obavlja i druge poslove u skladu sa Ustavom i zakonom.
član 90. dopunjen je tačkom 1. Amandmana XLI i izmijenjen Amandmanom LXI, koji glase:
"Vlada odlučuje o obrazovanju predstavništava Republike u inostranstvu".

Vlada se bira na period od četiri godine.
Poslije svakog konstituisanja novoizabrane Narodne skupštine bira se nova Vlada.

Vladu sačinjavaju predsjednik, potpredsjednici i ministri.
Stav 2. člana 92. zamjenjen je tačkom 2. Amandmana XLI, koja glasi:
"Narodni poslanik koji je predložen za predsjednika ili potpresjednika Vlade ili ministra ne može učestvovati u odlučivanju o izboru Vlade, a narodni poslanik koji je izabran na te funkcije ne može učestvovati u izglašavanju nepovjerenja Vladi, u glasanju o svom razrješenju i o izvještaju Vlade ili ministarstva kojim rukovodi."

Kandidat za predsjednika Vlade izlaže Narodnoj skupštini program Vlade i predlaze njen sastav.
Vlada je izabrana ako je za njen izbor glasala većina od ukupnog broja narodnih poslanika.